Na podstawie art. 72 ust.
7 ustawy z dnia 27 sierpnia
2009 r. o Służbie Celnej
(Dz. U. Nr 168, poz. 1323 i
Nr 201, poz. 1540 oraz z
2010 r. Nr 182, poz. 1228)
zarządza się, co następuje:
Rozdział 1
Przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1) sposób wykonywania przez
funkcjonariusza celnego,
zwanego dalej
"funkcjonariuszem",
czynności zatrzymywania i
przeszukiwania osób,
zatrzymywania rzeczy oraz
przeszukiwania pomieszczeń,
bagażu, ładunku, środków
transportu i statków w
trybie i przypadkach
określonych w przepisach
ustawy z dnia 6 czerwca 1997
r. - Kodeks postępowania
karnego (Dz. U. Nr 89, poz.
555, z późn. zm.1));
2) sposób doprowadzania osób
zatrzymanych do jednostek
Policji lub Straży
Granicznej;
3) tryb i zakres współpracy
Służby Celnej z Policją i
Strażą Graniczną.
§ 2.
1. Funkcjonariusz,
przystępując do czynności, o
których mowa w § 1 pkt 1,
podaje swój stopień
służbowy, imię i nazwisko w
sposób umożliwiający
odnotowanie tych danych, a
także podstawę prawną i
przyczynę podjęcia
czynności.
2. Funkcjonariusz
nieumundurowany przy
wykonywaniu czynności, o
których mowa w § 1 pkt 1,
okazuje również legitymację
służbową, a na żądanie
osoby, wobec której podjęto
czynności, umożliwia
odnotowanie danych w niej
zawartych.
3. Po wykonaniu czynności, o
których mowa w § 1 pkt 1,
funkcjonariusz ustnie
informuje osobę, wobec
której czynności te podjęto,
o prawie złożenia zażalenia
na sposób przeprowadzenia
tych czynności do
prokuratora właściwego ze
względu na miejsce ich
przeprowadzenia.
§ 3.
Jeżeli w trakcie wykonywania
czynności, o których mowa w
§ 1 pkt 1, zostaną ujawnione
przedmioty stwarzające
niebezpieczeństwo dla życia,
zdrowia ludzkiego lub
mienia, funkcjonariusz, w
granicach dostępnych
środków, niezwłocznie
podejmuje czynności
ochronne, a w szczególności
zabezpiecza niebezpieczne
przedmioty i miejsce
zagrożone przed dostępem
osób postronnych oraz
powiadamia dyżurnego w izbie
celnej właściwej ze względu
na miejsce zdarzenia o
konieczności podjęcia
działań usuwających to
niebezpieczeństwo.
Rozdział 2
Zatrzymywanie osób
§ 4.
1. Funkcjonariusz przy
zatrzymywaniu osoby w
kolejności:
1) wykonuje czynności, o
których mowa w § 2 ust. 1
lub 2;
2) sprawdza, czy osoba
zatrzymana posiada przy
sobie broń, inne
niebezpieczne przedmioty,
przedmioty mogące stanowić
dowody w postępowaniu lub
podlegające przepadkowi;
3) odbiera broń i
przedmioty, o których mowa w
pkt 2;
4) informuje osobę
zatrzymaną o zatrzymaniu
oraz o obowiązku
podporządkowania się wydanym
poleceniom, a także o
możliwości użycia środków
przymusu bezpośredniego w
przypadku
niepodporządkowania się
wydanym poleceniom;
5) ustala tożsamość osoby
zatrzymanej.
2. W przypadku zatrzymywania
osoby, co do której z
posiadanych informacji lub
okoliczności faktycznych
wynika, że może posiadać
broń lub inne niebezpieczne
przedmioty, funkcjonariusz,
przystępując do zatrzymania,
poprzedza je okrzykiem
"Służba Celna", a następnie
w kolejności:
1) sprawdza, czy osoba
zatrzymana posiada przy
sobie broń lub inne
przedmioty, o których mowa w
ust. 1 pkt 2;
2) odbiera osobie
zatrzymanej broń i
przedmioty, o których mowa w
ust. 1 pkt 2;
3) podejmuje czynności, o
których mowa w § 2 ust. 1
lub 2;
4) informuje osobę
zatrzymaną o zatrzymaniu
oraz o obowiązku
podporządkowania się wydanym
poleceniom, a także o
możliwości użycia środków
przymusu bezpośredniego w
przypadku
niepodporządkowania się
wydanym poleceniom;
5) ustala tożsamość osoby
zatrzymanej.
3. Tożsamość osoby
zatrzymanej ustala się na
podstawie:
1) dowodu osobistego;
2) dokumentu paszportowego;
3) dokumentu podróży lub
zagranicznego dokumentu
tożsamości;
4) innego niebudzącego
wątpliwości dokumentu
zaopatrzonego w fotografię i
oznaczonego numerem lub
serią;
5) oświadczenia osoby, która
funkcjonariuszowi jest znana
osobiście;
6) oświadczenia innej osoby,
której tożsamość została
ustalona w sposób określony
w pkt 1-5.
4. W razie powzięcia
wiadomości, że osoba
zatrzymana jest żołnierzem w
czynnej służbie wojskowej,
funkcjonariusz powiadamia
właściwy organ wojskowy.
§ 5.
1. Po zatrzymaniu osoby
funkcjonariusz:
1) poucza osobę zatrzymaną o
prawie do:
a) wniesienia, w terminie 7
dni od dnia zatrzymania,
zażalenia na zatrzymanie do
sądu rejonowego właściwego
ze względu na miejsce
zatrzymania lub prowadzenia
postępowania,
b) wniesienia, w terminie 7
dni od dnia zatrzymania,
zażalenia na sposób
przeprowadzenia zatrzymania
do prokuratora właściwego ze
względu na miejsce
zatrzymania,
c) zawiadomienia o
zatrzymaniu osoby
najbliższej, pracodawcy,
uczelni lub szkoły,
d) zawiadomienia o
zatrzymaniu zarządzającego
przedsiębiorstwem, jeżeli
osoba zatrzymana jest
przedsiębiorcą lub
niebędącym pracownikiem
członkiem organu
zarządzającego
przedsiębiorcy,
e) nawiązania, w dostępnej
formie, kontaktu z adwokatem
lub radcą prawnym, a także
bezpośredniej z nim rozmowy
w obecności funkcjonariusza,
f) nawiązania, w dostępnej
formie, kontaktu z właściwym
urzędem konsularnym lub
przedstawicielstwem
dyplomatycznym, jeżeli osoba
zatrzymana jest
cudzoziemcem;
2) wysłuchuje osobę
zatrzymaną na okoliczność
zatrzymania;
3) sporządza protokół
zatrzymania osoby;
4) doręcza osobie
zatrzymanej kopię protokołu
zatrzymania, za
potwierdzeniem odbioru;
5) podejmuje czynności
mające na celu realizację
praw, o których mowa w pkt 1
lit. c-f, na żądanie osoby
zatrzymanej;
6) powiadamia o zatrzymaniu
właściwego miejscowo
prokuratora.
2. Jeżeli zachowanie osoby
zatrzymanej wskazuje na to,
że jest ona pod wpływem
alkoholu lub innego podobnie
działającego środka albo z
innych powodów ma zakłóconą
świadomość, czynności
określone w ust. 1 pkt 1, 2,
4 i 5 wykonuje się po
ustaniu przyczyn
zakłócających świadomość
osoby zatrzymanej.
Rozdział 3
Przeszukiwanie
osób, pomieszczeń, bagażu,
ładunku, środków transportu
i statków oraz zatrzymywanie
rzeczy
§ 6.
1. W przypadkach
niecierpiących zwłoki, gdy
postanowienie sądu lub
prokuratora nie zostało
wydane, funkcjonariusz,
przed przystąpieniem do
przeszukania osób,
pomieszczeń, bagażu,
ładunku, środków transportu
i statków, zwanego dalej
"przeszukaniem", okazuje
nakaz właściwego dyrektora
izby celnej albo naczelnika
urzędu celnego lub
legitymację służbową.
2. W przypadku, o którym
mowa w ust. 1, organ Służby
Celnej zwraca się
niezwłocznie do sądu lub
prokuratora o zatwierdzenie
przeszukania.
§ 7.
Przystępując do
przeszukania, funkcjonariusz
w kolejności:
1) wykonuje czynności, o
których mowa w § 2 ust. 1
lub 2;
2) okazuje osobie, u której
ma nastąpić przeszukanie,
dokument, na podstawie
którego przystępuje do
przeszukania;
3) informuje osobę, u której
ma nastąpić przeszukanie, o
celu czynności oraz o
obowiązku podporządkowania
się wydanym poleceniom, a
także o możliwości użycia
środków przymusu
bezpośredniego w przypadku
niepodporządkowania się
wydanym poleceniom;
4) wzywa osobę, u której ma
nastąpić przeszukanie, do
wskazania miejsca, w którym
znajduje się osoba
podejrzana o popełnienie
przestępstwa, wykroczenia,
przestępstwa skarbowego lub
wykroczenia skarbowego, lub
do wydania poszukiwanych
przedmiotów;
5) poucza osobę, u której ma
nastąpić przeszukanie, o
przysługującym jej prawie
do:
a) obecności podczas
przeszukania,
b) wskazania osoby, która
może być obecna przy
przeszukaniu,
c) złożenia wniosku o
doręczenie jej postanowienia
sądu lub prokuratora w
przedmiocie zatwierdzenia
przeszukania;
6) ustala, w razie
konieczności, tożsamość osób
znajdujących się w
pomieszczeniu, w którym ma
nastąpić przeszukanie, w
sposób określony w § 4 ust.
3.
§ 8.
W przypadku braku możliwości
swobodnego wejścia do
pomieszczenia, w którym ma
nastąpić przeszukanie,
funkcjonariusz może wykonać
tę czynność, pokonując
przeszkodę, nawet gdyby
mogło to spowodować
uszkodzenie mienia, jednakże
bez wyrządzania nadmiernej
szkody. Usunięcie tej
przeszkody nie może zagrażać
bezpieczeństwu uczestników
przeszukania i osób
postronnych.
§ 9.
1. Przeszukanie bagażu,
ładunku, środków transportu
i statków odbywa się w
obecności ich posiadacza lub
właściciela, przewoźnika,
spedytora lub agenta
morskiego albo ich
przedstawiciela.
2. W przypadku braku
możliwości zapewnienia
natychmiastowej obecności
osób, o których mowa w ust.
1, funkcjonariusz może
wykonać przeszukanie bagażu,
ładunku, środków transportu
i statków bez ich obecności,
gdy z posiadanych informacji
wynika, że zwłoka może
spowodować zagrożenie życia,
zdrowia ludzkiego lub mienia
lub że istnieje uzasadniona
obawa zniszczenia bądź
utracenia rzeczy mogących
stanowić dowód w sprawie lub
które podlegają zajęciu w
sprawie o przestępstwo,
wykroczenie, przestępstwo
skarbowe lub wykroczenie
skarbowe.
§ 10.
Z czynności przeszukania lub
zatrzymania rzeczy
funkcjonariusz sporządza
protokół.
§ 11.
Funkcjonariusz, który
ujawnił rzeczy mogące
stanowić dowód w sprawie o
przestępstwo, wykroczenie,
przestępstwo skarbowe lub
wykroczenie skarbowe,
którego ściganie należy do
zadań Służby Celnej, lub
podlegające zajęciu w takim
postępowaniu, zatrzymuje te
rzeczy za pokwitowaniem, a
jeżeli ujawnił rzeczy mogące
stanowić dowód w sprawie o
przestępstwo, wykroczenie,
przestępstwo skarbowe lub
wykroczenie skarbowe,
podlegające zajęciu w
postępowaniu, którego
ściganie nie należy do zadań
Służby Celnej, niezwłocznie
powiadamia o tym Policję lub
inny właściwy organ.
Rozdział 4
Doprowadzanie osób
zatrzymanych
§ 12.
Doprowadzenie osoby
zatrzymanej, o którym mowa w
art. 72 ust. 3 ustawy z dnia
27 sierpnia 2009 r. o
Służbie Celnej, zwane dalej
"doprowadzeniem", nie może
być wykonywane z narażeniem
życia lub zdrowia
uczestników doprowadzenia
lub osób postronnych.
§ 13.
1. Doprowadzenie wykonują
funkcjonariusze, którzy
dokonali zatrzymania, lub
funkcjonariusze, którzy
zostali wyznaczeni przez
kierownika komórki
organizacyjnej lub osobę
przez niego upoważnioną.
2. Doprowadzeniem kieruje
funkcjonariusz
odpowiedzialny za przebieg i
sposób wykonania
doprowadzenia, zwany dalej
"dowódcą", wskazany przez
kierownika komórki
organizacyjnej spośród
funkcjonariuszy
realizujących doprowadzenie.
3. Doprowadzenie wykonują
funkcjonariusze, którzy
odbyli szkolenie w tym
zakresie, w liczbie
koniecznej do zapewnienia
bezpieczeństwa uczestników
doprowadzenia i osób
postronnych oraz
uniemożliwienia ucieczki
osoby doprowadzanej.
§ 14.
Przed rozpoczęciem
doprowadzenia dowódca
sprawdza, czy osoba
doprowadzana posiada przy
sobie broń lub inne
niebezpieczne przedmioty,
oraz w oparciu o posiadane
informacje ustala, czy wobec
tej osoby zachodzą
okoliczności mogące mieć
wpływ na przebieg
doprowadzenia.
§ 15.
1. Doprowadzenie wykonuje
się z użyciem pojazdów
służbowych Służby Celnej lub
pieszo. 2. Jeżeli zachodzą
okoliczności
uniemożliwiające
doprowadzenie pojazdem
służbowym Służby Celnej,
doprowadzenie może być
wykonane z użyciem środka
publicznego transportu
zbiorowego, z wyłączeniem
komunikacji miejskiej.
§ 16.
1. Osobę doprowadzaną
służbowym samochodem
osobowym umieszcza się na
tylnym siedzeniu, między
funkcjonariuszami, w sposób
uniemożliwiający odebranie
funkcjonariuszom broni
palnej.
2. Osobę doprowadzaną
autobusem umieszcza się na
siedzeniach najbardziej
oddalonych od drzwi, przy
oknach. Funkcjonariusze
zajmują siedzenia znajdujące
się obok siedzenia
zajmowanego przez tę osobę,
w sposób uniemożliwiający
odebranie funkcjonariuszom
broni palnej.
3. W przypadku, o którym
mowa w ust. 2, jeżeli
doprowadzane są dwie osoby,
można umieścić je na
siedzeniach znajdujących się
obok siebie. Funkcjonariusze
zajmują siedzenia znajdujące
się obok lub bezpośrednio za
siedzeniami zajmowanymi
przez te osoby.
4. W przypadkach, o których
mowa w ust. 2 i 3, dowódca
zajmuje miejsce znajdujące
się obok lub bezpośrednio za
siedzeniami zajmowanymi
przez funkcjonariuszy.
5. Osobę doprowadzaną
pociągiem umieszcza się
tyłem do kierunku jazdy,
między funkcjonariuszami, w
sposób uniemożliwiający
odebranie funkcjonariuszom
broni palnej.
6. Jeżeli doprowadzenie
następuje innym pojazdem
służbowym niż określony w
ust. 1, przepisy ust. 2-4
stosuje się odpowiednio.
§ 17.
Dowódca od chwili
rozpoczęcia doprowadzenia
odpowiada za przebieg i
sposób wykonania
doprowadzenia oraz
bezpieczeństwo uczestników
doprowadzenia i osób
postronnych, w
szczególności:
1) poleca funkcjonariuszom
sprawdzenie, czy osoba
doprowadzana posiada przy
sobie broń lub inne
niebezpieczne przedmioty,
jeżeli okoliczności wskazują
na możliwość wejścia w ich
posiadanie, a w przypadku
posiadania broni lub takich
przedmiotów - ich odebranie;
2) sprawdza, czy wyposażenie
i uzbrojenie
funkcjonariuszy, w tym
środki łączności, środki
przymusu bezpośredniego,
broń palna, opatrunki
osobiste i środki ochronne
przed zakażeniem chorobami
zakaźnymi są odpowiednie do
mogących zaistnieć zagrożeń;
3) informuje bezpośredniego
przełożonego o każdorazowej
sytuacji mogącej mieć wpływ
na bezpieczeństwo
uczestników doprowadzenia
lub osób postronnych;
4) przechowuje dokumenty
oraz rzeczy osobistego
użytku osoby doprowadzanej;
5) dopełnia formalności
związanych z przekazaniem
osoby doprowadzanej;
6) dokumentuje przebieg
doprowadzenia w notatce
urzędowej.
§ 18.
Podczas doprowadzenia
funkcjonariusze w
szczególności:
1) obserwują zachowanie
osoby doprowadzanej;
2) uniemożliwiają
kontaktowanie się osób
doprowadzanych między sobą
oraz z innymi osobami;
3) nie udzielają informacji
o osobie doprowadzanej
osobom postronnym;
4) nie prowadzą rozmów z
osobą doprowadzaną;
5) nie pozostawiają osoby
doprowadzanej bez nadzoru
lub pod nadzorem innych
osób;
6) nie zdejmują osobie
doprowadzanej kajdanek lub
prowadnic bez zgody dowódcy.
§ 19.
W przypadku ucieczki osoby
doprowadzanej dowódca
zarządza umieszczenie innych
osób doprowadzanych w
miejscu uniemożliwiającym
ucieczkę oraz niezwłocznie
informuje najbliższą
jednostkę Policji lub Straży
Granicznej o ucieczce.
§ 20.
W przypadku gdy osoby
doprowadzane są poddawane
badaniom lekarskim, dowódca
zapewnia warunki
uniemożliwiające im ucieczkę
z miejsca prowadzenia badań.
§ 21.
1. Po doprowadzeniu do
najbliższej jednostki
Policji lub Straży
Granicznej osobę
doprowadzaną przekazuje się
wraz z:
1) zabezpieczonymi rzeczami
osobistego użytku;
2) kopią protokołu
zatrzymania;
3) kopią zarządzenia
prokuratora o zatrzymaniu
osoby, jeżeli było wydane;
4) kopią nakazu organu
Służby Celnej o zatrzymaniu
osoby, jeżeli był wydany;
5) kopią zaświadczenia
lekarskiego stwierdzającego
brak przeciwwskazań
medycznych do zatrzymania,
jeżeli było wydane.
2. Przekazanie osoby
doprowadzanej następuje na
podstawie protokołu
sporządzanego przez
funkcjonariusza w dwóch
jednobrzmiących
egzemplarzach, odpowiednio
dla funkcjonariusza
przekazującego osobę
zatrzymaną i funkcjonariusza
Policji lub Straży
Granicznej przyjmującego tę
osobę.
3. Protokół przekazania, o
którym mowa w ust. 2,
zawiera:
1) datę i godzinę
przekazania osoby;
2) nazwę jednostki Policji
lub Straży Granicznej;
3) imię, nazwisko i stopień
służbowy funkcjonariusza
przekazującego;
4) imię i nazwisko osoby
przekazywanej, a w razie
niemożności ustalenia
tożsamości - jej rysopis;
5) imię, nazwisko i stopień
służbowy funkcjonariusza
przyjmującego;
6) datę i godzinę oraz
miejsce zatrzymania osoby
przekazywanej;
7) wykaz rzeczy oraz
dokumentów przekazywanych
wraz z osobą przekazywaną;
8) informację dotyczącą
okoliczności powstania
widocznych obrażeń ciała - w
przypadku doprowadzenia
osoby posiadającej takie
obrażenia;
9) dodatkowe informacje
dotyczące przekazania;
10) podpisy dowódcy i
funkcjonariusza
przyjmującego.
Rozdział 5
Współpraca Służby
Celnej z Policją i Strażą
Graniczną
§ 22.
Współpraca Służby Celnej z
Policją i Strażą Graniczną,
zwana dalej "współpracą",
jest prowadzona w związku z
wykonywanymi przez
funkcjonariuszy
czynnościami, o których mowa
w § 1 pkt 1 i 2, w zakresie:
1) ustalania danych
osobowych osoby zatrzymanej;
2) ustalania danych
dotyczących zatrzymanych
rzeczy;
3) przekazywania informacji
niezbędnych do wykonywania
czynności określonych w § 1
pkt 1 i 2, w zakresie i
trybie określonym odrębnymi
przepisami;
4) zapewnienia wzajemnego
bezpieczeństwa oraz
skuteczności podczas
wykonywanych zadań;
5) pościgu za osobą
zatrzymaną;
6) organizowania wspólnych
przedsięwzięć szkoleniowych;
7) wzajemnego udostępniania
- podczas współdziałania,
szkoleń i ćwiczeń - sprzętu
i urządzeń wraz z obsługą.
§ 23.
Współpraca jest podejmowana
na pisemny wniosek Służby
Celnej albo odpowiednio
Policji lub Straży
Granicznej. W przypadkach
niecierpiących zwłoki
współpraca może być podjęta
na wniosek ustny
potwierdzony w formie
pisemnej.
§ 24.
W przypadku dokonania
zatrzymania w znacznej
odległości od siedziby
jednostki organizacyjnej
Służby Celnej, Policja lub
Straż Graniczna udostępnia
Służbie Celnej, w miarę
posiadanych możliwości,
pomieszczenia i tereny
służbowe, środki łączności,
środki transportu oraz
sprzęt biurowy i
informatyczny.
§ 25.
W przypadku gdy wobec osób
zatrzymanych zachodzi
podejrzenie, że mogą one
dokonać zamachu na życie lub
zdrowie własne,
funkcjonariusza lub innych
osób, podjąć próbę ucieczki,
albo w przypadku
doprowadzenia osób
zachowujących się agresywnie
Policja oraz Straż
Graniczna, w miarę
posiadanych możliwości, na
wniosek organu Służby
Celnej, udziela pomocy przy
wykonywaniu doprowadzenia, a
w szczególności zapewnia
przewóz osoby zatrzymanej
samochodem specjalnym
(więźniarką).
§ 26.
W przypadkach uzasadnionych
koniecznością dostosowania
zakresu i trybu współpracy
do szczególnych,
indywidualnych uwarunkowań
właściwe organy Służby
Celnej, Policji i Straży
Granicznej mogą zawierać
porozumienia określające
zakres niezbędnych
dostosowań.
Rozdział 6
Przepis końcowy
§ 27.
Rozporządzenie wchodzi w
życie po upływie 14 dni od
dnia ogłoszenia.
--------------------------------------------
1) Zmiany wymienionej ustawy
zostały ogłoszone w Dz. U. z
1999 r. Nr 83, poz. 931, z
2000 r. Nr 50, poz. 580, Nr
62, poz. 717, Nr 73, poz.
852 i Nr 93, poz. 1027, z
2001 r. Nr 98, poz. 1071 i
Nr 106, poz. 1149, z 2002 r.
Nr 74, poz. 676, z 2003 r.
Nr 17, poz. 155, Nr 111,
poz. 1061 i Nr 130, poz.
1188, z 2004 r. Nr 51, poz.
514, Nr 69, poz. 626, Nr 93,
poz. 889, Nr 240, poz. 2405
i Nr 264, poz. 2641, z 2005
r. Nr 10, poz. 70, Nr 48,
poz. 461, Nr 77, poz. 680,
Nr 96, poz. 821, Nr 141,
poz. 1181, Nr 143, poz.
1203, Nr 163, poz. 1363, Nr
169, poz. 1416 i Nr 178,
poz. 1479, z 2006 r. Nr 15,
poz. 118, Nr 66, poz. 467,
Nr 95, poz. 659, Nr 104,
poz. 708 i 711, Nr 141, poz.
1009 i 1013, Nr 167, poz.
1192 i Nr 226, poz. 1647 i
1648, z 2007 r. Nr 20, poz.
116, Nr 64, poz. 432, Nr 80,
poz. 539, Nr 89, poz. 589,
Nr 99, poz. 664, Nr 112,
poz. 766, Nr 123, poz. 849 i
Nr 128, poz. 903, z 2008 r.
Nr 27, poz. 162, Nr 100,
poz. 648, Nr 107, poz. 686,
Nr 123, poz. 802, Nr 182,
poz. 1133, Nr 208, poz.
1308, Nr 214, poz. 1344, Nr
225, poz. 1485, Nr 234, poz.
1571 i Nr 237, poz. 1651, z
2009 r. Nr 8, poz. 39, Nr
20, poz. 104, Nr 28, poz.
171, Nr 68, poz. 585, Nr 85,
poz. 716, Nr 127, poz. 1051,
Nr 144, poz. 1178, Nr 168,
poz. 1323, Nr 178, poz.
1375, Nr 190, poz. 1474 i Nr
206, poz. 1589 oraz z 2010
r. Nr 7, poz. 46, Nr 98,
poz. 626, Nr 106, poz. 669,
Nr 122, poz. 826, Nr 125,
poz. 842, Nr 182, poz. 1228
i Nr 197, poz. 1307.